Dziennik pomiaru kątów pionowych
Słownik kwalifikacji BUD.18 - Wykonywanie pomiarów sytuacyjnych, wysokościowych i realizacyjnych oraz opracowywanie wyników tych pomiarów
Dziennik pomiaru kątów pionowych służy do zapisu odczytów wykonanych teodolitem lub tachimetrem oraz do obliczenia wartości średnich kątów pionowych albo kątów zenitalnych. W zadaniach egzaminacyjnych najczęściej trzeba poprawnie uśrednić dwa odczyty zapisane w gradach.
Co zapisuje się w dzienniku?
Typowy dziennik może zawierać:
- numer stanowiska i celu,
- położenie lunety, np. I i II położenie,
- odczyty koła pionowego,
- obliczone kąty pionowe lub zenitalne,
- wartość średnią wpisywaną do odpowiedniej kolumny.
Obliczanie średniego kąta
Jeżeli w dzienniku podane są już dwie wartości tego samego kąta po redukcji, średni kąt oblicza się jako średnią arytmetyczną:
[
\alpha_{śr}=\frac{\alpha_1+\alpha_2}{2}
]
Trzeba pamiętać o jednostkach gradowych:
- 1g = 100c,
- 1c = 100cc,
- 1g = 10 000cc.
Najwygodniej sprowadzić kąty do sekund centygradalnych cc, wykonać obliczenie, a potem zamienić wynik z powrotem na g c cc.
Przykład
Jeżeli dwa obliczone kąty wynoszą:
- 101g 23c 20cc,
- 101g 23c 60cc,
to średnia wynosi:
[
\frac{101g23c20cc+101g23c60cc}{2}=101g23c40cc
]
Właśnie taka wartość powinna zostać wpisana jako średni kąt pionowy.
Najczęstszy błąd
Uczniowie często uśredniają tylko ostatnie cyfry albo mylą zapis c i cc. W systemie gradowym przeniesienia wykonuje się co 100, a nie co 60 jak w stopniach.