Metoda kierunkowa pomiaru kątów poziomych

Słownik kwalifikacji BUD.18 - Wykonywanie pomiarów sytuacyjnych, wysokościowych i realizacyjnych oraz opracowywanie wyników tych pomiarów

Metoda kierunkowa to technika pomiaru kątów poziomych polegająca na obserwacji kilku kierunków z jednego stanowiska instrumentu, najczęściej teodolitu lub tachimetru. Zamiast mierzyć każdy kąt osobno, wyznacza się odczyty na kole poziomym dla kolejnych celów, a kąty oblicza się jako różnice kierunków.

Kiedy stosuje się metodę kierunkową?

Metoda kierunkowa jest szczególnie korzystna, gdy z jednego stanowiska trzeba obserwować wiele celów, np. trzy, cztery, pięć lub więcej punktów. Dlatego w pytaniu egzaminacyjnym dla pięciu celów poprawna jest odpowiedź: kierunkowa.

Zasada pomiaru

Typowy przebieg pomiaru:
- ustawia się instrument na stanowisku,
- wybiera się kierunek początkowy, często na punkt dobrze widoczny i stabilny,
- celuje się kolejno na wszystkie punkty i wykonuje odczyty kierunków,
- na końcu zwykle ponownie celuje się na kierunek początkowy, aby sprawdzić zamknięcie horyzontu,
- kąty między celami oblicza się z różnic odczytanych kierunków.

Dlaczego jest korzystna przy pięciu celach?

Przy wielu celach metoda kierunkowa jest szybsza i bardziej uporządkowana niż wielokrotne mierzenie pojedynczych kątów. Pozwala jednym ciągiem obserwacji objąć cały horyzont i łatwiej kontrolować dokładność pomiaru.

Porównanie z innymi metodami

  • Repetycyjna - polega na wielokrotnym odkładaniu tego samego kąta, dobra głównie dla pojedynczego kąta.
  • Reiteracyjna - powtarza pomiar serii kierunków przy różnych ustawieniach limbusa.
  • Sektorowa - dzieli obserwacje na sektory, stosowana w szczególnych sytuacjach organizacyjnych.

Do obserwacji pięciu celów najpraktyczniejsza jest więc metoda kierunkowa.