Niwelacja w przód to odmiana niwelacji geometrycznej, w której niwelator ustawia się nad punktem o znanej wysokości, a łatę niwelacyjną ustawia się na punkcie wyznaczanym lub mierzonym.
Na schemacie charakterystyczne jest to, że:
- instrument stoi nad punktem A o znanej wysokości,
- mierzy się wysokość instrumentu nad punktem, oznaczaną zwykle jako i,
- wykonuje się odczyt z łaty ustawionej na punkcie B, oznaczany np. jako p,
- przewyższenie oblicza się z zależności: ΔH = i - p.
Wzór na wysokość punktu
Jeżeli wysokość punktu A jest znana, to wysokość punktu B oblicza się:
H_B = H_A + i - p
gdzie:
- H_A — wysokość punktu stanowiska instrumentu,
- i — wysokość osi celowej niwelatora nad punktem A,
- p — odczyt na łacie ustawionej na punkcie B.
Cechy metody
Niwelacja w przód jest prosta, ale zwykle mniej dokładna niż niwelacja ze środka. Błędy osi celowej, krzywizny Ziemi i refrakcji nie kompensują się tak dobrze, jak przy równych celowych wstecz i w przód.
Jak rozpoznać na rysunku?
Jeśli niwelator jest ustawiony nad jednym punktem, a łata znajduje się tylko na punkcie mierzonym przed instrumentem, jest to niwelacja w przód. To odróżnia ją od niwelacji ze środka, gdzie instrument stoi pomiędzy dwiema łatami.