Różnice współrzędnych lokalnych Δl i Δh
Słownik kwalifikacji BUD.18 - Wykonywanie pomiarów sytuacyjnych, wysokościowych i realizacyjnych oraz opracowywanie wyników tych pomiarów
W dziennikach obliczeniowych stosowanych w geodezji symbole Δl i Δh oznaczają różnice współrzędnych w lokalnym układzie obliczeniowym. Najczęściej odnoszą się do osi związanych z linią pomiarową lub przyjętym kierunkiem pomocniczym.
Jak oblicza się Δl i Δh?
Różnicę oblicza się przez odjęcie wartości współrzędnej punktu początkowego od wartości współrzędnej punktu końcowego:
- Δl = l₂ − l₁
- Δh = h₂ − h₁
gdzie:
- l₁, h₁ — współrzędne punktu początkowego,
- l₂, h₂ — współrzędne punktu końcowego.
Najważniejsze jest zachowanie właściwej kolejności odejmowania zgodnej z danym wierszem dziennika.
Znaki różnic
Znak wyniku zależy od tego, czy dana współrzędna rośnie, czy maleje:
- jeśli
l₂ > l₁, to Δl jest dodatnie, - jeśli
l₂ < l₁, to Δl jest ujemne, - analogicznie postępuje się dla Δh.
W zadaniach egzaminacyjnych częstą pułapką są poprawne wartości liczbowe, ale błędne znaki. Dlatego należy sprawdzić nie tylko moduł różnicy, lecz także kierunek zmiany współrzędnych.
Zastosowanie
Wartości Δl i Δh wykorzystuje się przy obliczaniu współrzędnych punktów posiłkowych, kontrolach geometrycznych oraz dalszym przeliczaniu na przyrosty współrzędnych prostokątnych. W analizowanym typie zadania poprawny wynik otrzymuje się przez odczytanie odpowiednich wartości z dziennika i wykonanie odejmowania w ustalonej kolejności.