Odcinek przesunięcia przy tyczeniu kąta
Słownik kwalifikacji BUD.19 - Wykonywanie prac geodezyjnych związanych z katastrem i gospodarką nieruchomościami
Odcinek przesunięcia p to liniowa poprawka odkładana prostopadle lub poprzecznie do wytyczanej linii, gdy rzeczywiście odłożony kąt różni się od kąta projektowanego. Stosuje się go m.in. przy tyczeniu kierunku metodą kątową, gdy po wstępnym wyznaczeniu kierunku trzeba przesunąć punkt końcowy o niewielką wartość.
Wzór
Dla małych różnic kątowych stosuje się zależność:
[
p = d \cdot \tan(\Delta \alpha)
]
W praktyce geodezyjnej, dla bardzo małych kątów, używa się przybliżenia:
[
p = d \cdot \frac{\Delta \alpha}{\rho}
]
gdzie:
- p – odcinek przesunięcia,
- d – długość od stanowiska do punktu przesuwanego,
- Δα – różnica między kątem projektowanym a wytyczonym,
- ρ – kąt pełniący rolę przelicznika z miary kątowej na radiany.
W mierze gradowej przyjmuje się:
[
\rho = 63g66c20cc = 636620cc
]
Przykład z zadania
Dane:
- (\alpha = 38g21c00cc)
- (\alpha_0 = 38g20c50cc)
- (d = 130,000\ m)
Różnica kątów:
[
\Delta \alpha = 38g21c00cc - 38g20c50cc = 50cc
]
Obliczenie:
[
p = 130 \cdot \frac{50}{636620} = 0,0102\ m
]
czyli:
[
p \approx 10\ mm
]
Ważne na egzaminie
Najczęstszy błąd to nieprawidłowe odejmowanie jednostek gradowych. Należy pamiętać, że:
- 1g = 100c,
- 1c = 100cc,
- 1g = 10 000cc.
Wynik odcinka przesunięcia zwykle podaje się w milimetrach.