Wpis w księdze wieczystej nie jest dokonywany na podstawie dowolnego pisma lub samego oświadczenia zainteresowanej osoby. Sąd wieczystoksięgowy dokonuje wpisu na podstawie wniosku oraz dokumentów, które w sposób prawnie skuteczny potwierdzają powstanie, zmianę albo wygaśnięcie prawa do nieruchomości.
Typowe dokumenty stanowiące podstawę wpisu
Do dokumentów, które mogą być podstawą wpisu w księdze wieczystej, należą m.in.:
- umowa cywilnoprawna w formie aktu notarialnego, np. umowa sprzedaży, darowizny, ustanowienia służebności,
- prawomocne orzeczenie sądowe, np. postanowienie o stwierdzeniu nabycia spadku, zniesieniu współwłasności,
- ugoda sądowa lub administracyjna, jeżeli wywołuje skutki prawne dotyczące nieruchomości,
- ostateczna decyzja administracyjna, np. dotycząca podziału, wywłaszczenia lub zwrotu nieruchomości,
- inne dokumenty przewidziane przepisami prawa.
Czego nie uznaje się za wystarczającą podstawę?
Samo oświadczenie właściciela co do zasady nie jest wystarczającą podstawą wpisu w księdze wieczystej. Nie potwierdza ono jeszcze w wymaganej formie prawnej zmiany stanu prawnego nieruchomości. Dla wielu czynności dotyczących nieruchomości wymagana jest forma aktu notarialnego albo rozstrzygnięcie właściwego organu.
Ważne na egzaminie
Jeżeli w odpowiedziach pojawiają się: akt notarialny, prawomocne orzeczenie sądu, ugoda sądowa lub administracyjna — są to dokumenty, które mogą stanowić podstawę wpisu. Odpowiedź „oświadczenie właściciela” należy traktować jako dokument niewystarczający, jeśli nie ma wymaganej formy i podstawy prawnej.