Punkty odniesienia to punkty geodezyjne zakładane w pobliżu badanego obiektu, ale poza zasięgiem jego oddziaływania. Wykorzystuje się je podczas pomiarów przemieszczeń i odkształceń obiektów budowlanych, zapór, skarp, nasypów, mostów czy konstrukcji przemysłowych.
Ich podstawową funkcją jest stworzenie stabilnej bazy pomiarowej, względem której można ocenić, czy punkty znajdujące się na obiekcie zmieniły swoje położenie.
Cechy punktów odniesienia
Punkty odniesienia powinny być:
- trwale stabilizowane w terenie,
- położone poza strefą możliwych przemieszczeń obiektu,
- zabezpieczone przed uszkodzeniem,
- dostępne do wielokrotnych pomiarów,
- kontrolowane pod względem stałości położenia.
Jeżeli punkt odniesienia sam ulegnie przemieszczeniu, wyniki obserwacji obiektu mogą być błędnie zinterpretowane.
Różnica względem punktów kontrolowanych
W badaniach przemieszczeń rozróżnia się przede wszystkim:
- punkty kontrolowane – umieszczone na badanym obiekcie; ich przemieszczenia są przedmiotem pomiaru,
- punkty odniesienia – umieszczone poza obiektem i poza jego wpływem; służą jako stała baza porównawcza.
Przykład: podczas badania przemieszczeń zapory wodnej punkty kontrolowane mogą znajdować się na koronie zapory, natomiast punkty odniesienia zakłada się na stabilnym gruncie poza strefą wpływu pracy zapory i wahań wody.
Znaczenie egzaminacyjne
Jeżeli w pytaniu pojawia się opis: „punkty umieszczane w pobliżu obiektu, ale poza zasięgiem jego oddziaływania”, chodzi o punkty odniesienia. Nie należy ich mylić z punktami kontrolowanymi, które znajdują się bezpośrednio na badanym obiekcie.