Wywłaszczenie nieruchomości

Słownik kwalifikacji BUD.19 - Wykonywanie prac geodezyjnych związanych z katastrem i gospodarką nieruchomościami

Co to jest wywłaszczenie nieruchomości?

Wywłaszczenie nieruchomości to pozbawienie albo ograniczenie prawa własności, prawa użytkowania wieczystego lub innego prawa rzeczowego do nieruchomości w drodze decyzji administracyjnej. Jest to szczególna forma ingerencji państwa w prawo własności, dlatego może być stosowana tylko w przypadkach określonych w przepisach.

Na czyją rzecz można wywłaszczyć nieruchomość?

Zgodnie z zasadami gospodarki nieruchomościami wywłaszczenie może nastąpić wyłącznie na rzecz:
- Skarbu Państwa,
- jednostki samorządu terytorialnego: gminy, powiatu albo województwa.

W pytaniach egzaminacyjnych, jeśli wśród odpowiedzi pojawia się Skarb Państwa, jest to poprawna odpowiedź. Wywłaszczenia nie przeprowadza się na rzecz poprzedniego właściciela, grupy wspólnotowej ani spółdzielni mieszkaniowej.

Kiedy można dokonać wywłaszczenia?

Wywłaszczenie jest dopuszczalne, gdy nieruchomość jest potrzebna na cel publiczny, np. budowę drogi publicznej, linii kolejowej, urządzeń infrastruktury technicznej lub obiektów obronności państwa. Warunkiem jest także brak możliwości realizacji celu publicznego w inny sposób, np. przez dobrowolne nabycie nieruchomości.

Odszkodowanie

Wywłaszczenie następuje za słusznym odszkodowaniem. Wysokość odszkodowania ustala się zasadniczo według wartości rynkowej nieruchomości, najczęściej na podstawie operatu szacunkowego sporządzonego przez rzeczoznawcę majątkowego.

Zapamiętaj

Na egzaminie najważniejsze jest skojarzenie: wywłaszczenie = cel publiczny + Skarb Państwa lub jednostka samorządu terytorialnego + odszkodowanie.