Co to jest erozja wodna gruntu?
Erozja wodna gruntu to proces niszczenia i przemieszczania cząstek gleby lub gruntu przez wodę opadową, roztopową albo płynącą. W praktyce melioracyjnej jest to częsta przyczyna uszkodzeń dróg gruntowych, skarp, rowów i pól położonych na spadkach terenu.
Jak wygląda erozja wodna?
Typowe objawy to:
- wymyte bruzdy i rynny w drodze lub na polu,
- głębokie rozcięcia gruntu, tzw. żłobiny lub wąwozy,
- odsłonięte korzenie roślin,
- naniesiony piasek, muł lub żwir u podnóża stoku,
- podmycie skarp, poboczy i przepustów.
Na ilustracjach egzaminacyjnych erozję wodną często rozpoznaje się po wąskiej, głębokiej wyrwie powstałej wzdłuż spadku terenu. To efekt skoncentrowanego spływu wody.
Przyczyny erozji wodnej
Erozję nasilają przede wszystkim:
- intensywne opady, zwłaszcza deszcze nawalne,
- duży spadek terenu,
- brak roślinności ochronnej,
- zbyt szybki odpływ wód opadowych,
- nieprawidłowe odwodnienie drogi lub pola,
- grunty lekkie, pylaste i mało zwięzłe.
Znaczenie w melioracji
W robotach melioracyjnych erozję ogranicza się przez właściwe odprowadzenie wód, umacnianie skarp, darniowanie, stosowanie rowów stokowych, przepustów, progów i innych zabezpieczeń przeciwerozyjnych.
Jak odróżnić od innych uszkodzeń?
Erozja powoduje wymycie materiału przez wodę. Osuwisko polega na zsunięciu większej masy gruntu, przejazdy maszyn zostawiają głównie koleiny, a zanieczyszczenie gleby nie tworzy głębokich wyrw w drodze.