Całkowita renowacja elewacji zabytkowej jest konieczna wtedy, gdy zniszczenia mają charakter rozległy i dotyczą wielu elementów naraz: tynków, detali architektonicznych, spoin, podłoża, warstw malarskich oraz stanu zawilgocenia muru.
Nie chodzi wtedy o pojedynczą naprawę, lecz o kompleksowy proces konserwatorsko-budowlany.
Objawy wskazujące na potrzebę całkowitej renowacji
Do typowych oznak należą:
- duże ubytki tynków i wypraw elewacyjnych,
- odspojenia oraz spękania tynku,
- odsłonięcie cegły lub konstrukcji muru,
- silne zabrudzenia i zacieki,
- zawilgocenie oraz wykwity solne,
- uszkodzenie gzymsów, pilastrów, opasek okiennych i innych detali,
- ogólna utrata estetyki i czytelności formy architektonicznej.
Jeżeli elewacja jest zniszczona na dużej powierzchni, odpowiedź typu „doraźne naprawy” albo „tylko osuszenie” jest niewystarczająca.
Zakres prac przy całkowitej renowacji
Całościowa renowacja może obejmować:
- wykonanie dokumentacji i oceny stanu zachowania,
- usunięcie przyczyn zawilgocenia,
- skucie wtórnych lub zniszczonych tynków,
- oczyszczenie powierzchni,
- dezynfekcję i odsalanie, jeśli są potrzebne,
- uzupełnienie ubytków muru i tynków,
- rekonstrukcję detali architektonicznych,
- wykonanie warstw wykończeniowych zgodnych z charakterem zabytku,
- zabezpieczenie powierzchni przed dalszą degradacją.
Wskazówka egzaminacyjna
Jeżeli na zdjęciu widać rozległe zniszczenia elewacji, liczne ubytki, odspojenia i degradację detali, stan należy ocenić jako wymagający całkowitej renowacji, a nie jedynie miejscowych napraw.