Co to jest dezintegracja granulacyjna piaskowca?
Dezintegracja granulacyjna piaskowca to rodzaj zniszczenia kamienia, w którym dochodzi do osłabienia spoiwa łączącego ziarna mineralne. W efekcie piaskowiec traci spoistość, zaczyna się osypywać, pylić i rozpadać na pojedyncze ziarna.
Jest to typowe uszkodzenie kamieni porowatych, szczególnie narażonych na działanie wody, soli, mrozu i zanieczyszczeń atmosferycznych.
Objawy dezintegracji granulacyjnej
Najczęstsze objawy to:
- sypanie się ziaren piasku z powierzchni,
- pylenie przy dotyku,
- utrata ostrości profili i detali rzeźbiarskich,
- łuszczenie lub rozpad warstwy przypowierzchniowej,
- zmniejszenie wytrzymałości mechanicznej kamienia.
Przyczyny zniszczenia
Do dezintegracji mogą prowadzić:
- krystalizacja soli w porach kamienia,
- wielokrotne zawilgacanie i wysychanie,
- zamarzanie wody w porach,
- zanieczyszczenia powietrza,
- nieprawidłowe wcześniejsze naprawy lub impregnacje.
Znaczenie konserwatorskie
Kamień z dezintegracją granulacyjną wymaga ostrożnego postępowania. Przed uzupełnianiem ubytków lub czyszczeniem często konieczne jest jego wzmocnienie, czyli konsolidacja. Dobiera się preparat o odpowiedniej lepkości, zdolności penetracji i zgodności z kamieniem.
Ważne na egzaminie
Przy osłabionym piaskowcu nie należy stosować metod, które mogą mechanicznie pogorszyć stan kamienia. Dlatego do wtórnego połączenia struktury wewnętrznej nie stosuje się impregnacji ciśnieniowej.