Pilaster

Słownik kwalifikacji BUD.23 - Wykonywanie i renowacja detali architektonicznych

Co to jest pilaster?

Pilaster to płaski, pionowy element architektoniczny występujący na powierzchni ściany. Przypomina spłaszczoną kolumnę lub filar, ale zwykle nie jest elementem wolnostojącym. Może pełnić funkcję dekoracyjną, kompozycyjną, a czasem także konstrukcyjną lub pozornie konstrukcyjną.

Budowa pilastra

Typowy pilaster składa się z części podobnych do kolumny:
- bazy - dolnej podstawy,
- trzonu - pionowej części środkowej,
- głowicy - ozdobnego zakończenia u góry.

Pilaster może być gładki, żłobkowany albo ozdobiony ornamentem. Występuje często na elewacjach, portalach, obramieniach okien i we wnętrzach reprezentacyjnych.

Jak odróżnić pilaster od konsoli?

Pilaster jest elementem pionowym i płaskim, związanym ze ścianą. Konsola natomiast jest najczęściej krótkim, ozdobnym wspornikiem, który podtrzymuje lub imituje podparcie gzymsu, balkonu albo innego detalu.

W egzaminie

Jeśli na zdjęciu widać wielokrotnie powtarzane, boczne wsporniki o dekoracyjnym profilu, nie jest to pilaster, lecz konsola lub wspornik architektoniczny.