Woda wapienna to nasycony roztwór wodorotlenku wapnia Ca(OH)₂ w wodzie. W konserwacji i renowacji detali architektonicznych stosuje się ją m.in. do wzmacniania wapiennych sztukaterii przez pełne, nieprzerwane nasycanie osłabionych elementów.
Zastosowanie w sztukaterii wapiennej
Wapienne sztukaterie zawierają spoiwo wapienne. Gdy element ulega osłabieniu, pyleniu lub utracie spoistości, można go wzmacniać wodą wapienną. Roztwór wnika w pory materiału, a następnie w kontakcie z dwutlenkiem węgla z powietrza zachodzi karbonatyzacja:
Ca(OH)₂ + CO₂ → CaCO₃ + H₂O
Powstający węglan wapnia CaCO₃ wzmacnia strukturę materiału i poprawia jego spoistość.
Jak prowadzi się nasycanie?
Proces powinien być:
- pełny – roztwór musi dotrzeć możliwie głęboko w osłabiony materiał,
- nieprzerwany – nie należy dopuszczać do szybkiego przesychania powierzchni w trakcie zabiegu,
- kontrolowany – nadmiar cieczy nie może powodować zacieków, zabrudzeń ani wypłukiwania osłabionej zaprawy.
Najczęściej stosuje się wielokrotne nanoszenie pędzlem, natryskiem lub metodą kompresów, zależnie od stanu zachowania detalu.
Dlaczego nie inne środki?
Do wapiennych sztukaterii nie dobiera się przypadkowych preparatów. Pokost i szelak tworzą powłoki organiczne, mogą zmienić wygląd powierzchni i ograniczyć paroprzepuszczalność. Woda barytowa ma inne zastosowania konserwatorskie i nie jest typowym środkiem do wzmacniania sztukaterii wapiennych.
Najważniejsze do zapamiętania
W pytaniach egzaminacyjnych sformułowanie: „wapienne sztukaterie wzmacnia się przez pełne, nieprzerwane nasycenie” wskazuje na wodę wapienną.