Co to jest faktura łupana kamienia?
Faktura łupana to sposób wykończenia powierzchni kamienia, który eksponuje naturalny przełom skały. Powierzchnia nie jest wyrównywana ani opracowywana narzędziami w taki sposób, aby pozostawić regularne ślady obróbki. Jej wygląd zależy głównie od rodzaju skały, jej uławicenia, ziarnistości i naturalnej podatności na rozdzielanie.
Jak powstaje faktura łupana?
Fakturę łupaną uzyskuje się przez klinowanie bloków kamiennych, czyli rozdzielanie kamienia wzdłuż naturalnych płaszczyzn osłabienia. Do tego stosuje się kliny, młoty lub inne narzędzia rozłupujące, ale nie służą one do dekoracyjnego opracowania lica. Dlatego na gotowej powierzchni nie powinno być wyraźnych, regularnych śladów narzędzi.
Cechy rozpoznawcze
- widoczny naturalny przełom skały,
- brak regularnych śladów narzędzi na powierzchni,
- nierówna, surowa powierzchnia,
- gładkość zależna od rodzaju kamienia,
- efekt naturalny, nieregularny, często rustykalny.
Zastosowanie
Faktura łupana jest stosowana m.in. w elementach architektury kamiennej, murach, cokołach, okładzinach, schodach zewnętrznych i detalach o charakterze naturalnym lub historyzującym. W renowacji ważne jest rozpoznanie tej faktury, aby nie pomylić jej z powierzchnią opracowaną narzędziowo.
Jak odróżnić od innych faktur?
- Piłowana ma ślady cięcia piłą.
- Prążkowana ma regularne rowki lub prążki.
- Krzesana powstaje przez obróbkę narzędziem i ma widoczne ślady uderzeń.
- Łupana pokazuje naturalny przełom skały bez regularnego śladu narzędzia.