Farba klejowa to tradycyjna farba wodna, w której spoiwem jest klej organiczny, np. klej roślinny, zwierzęcy lub celulozowy. Stosowano ją głównie we wnętrzach, szczególnie na tynkach i sufitach. Daje matową, dość delikatną powłokę.
Najważniejsza cecha rozpoznawcza
Powłoka z farby klejowej jest mało odporna na wodę. Jeśli po zwilżeniu wodą i przetarciu pędzlem lub gąbką farba zaczyna się rozmazywać, brudzić narzędzie i zmywać z podłoża, świadczy to właśnie o obecności farby klejowej.
To odróżnia ją od wielu innych powłok:
- farba olejna tworzy powłokę zwartą i odporną na wodę,
- farba dyspersyjna po wyschnięciu zwykle nie zmywa się tak łatwo wodą,
- farba cementowa wiąże mineralnie i nie zachowuje się jak typowa farba zmywalna wodą.
Znaczenie w pracach renowatorskich
Rozpoznanie farby klejowej jest ważne przed wykonaniem nowych wymalowań lub konserwacją powierzchni. Słaba, zmywalna powłoka może powodować problemy z przyczepnością kolejnych warstw. Przed malowaniem często wymaga usunięcia, zmycia albo odpowiedniego utrwalenia, zależnie od stanu podłoża i zaleceń konserwatorskich.
Typowe postępowanie
Przy podejrzeniu farby klejowej wykonuje się prostą próbę: zwilża się niewielki fragment wodą i przeciera pędzlem, szmatką lub gąbką. Jeżeli powłoka mięknie i schodzi, należy uwzględnić to w technologii renowacji. W obiektach zabytkowych trzeba zachować ostrożność, ponieważ pod warstwą farby klejowej mogą znajdować się starsze dekoracje lub polichromie.