Mur cyklopowy to mur kamienny wykonany z dużych, nieregularnych bloków kamienia, zwykle dopasowanych do siebie tak, aby tworzyły zwartą powierzchnię bez wyraźnych poziomych warstw. Nazwa nawiązuje do starożytnych budowli z ogromnych głazów, które według legend mieli wznosić Cyklopi.
Cechy rozpoznawcze
Mur cyklopowy można rozpoznać po kilku charakterystycznych cechach:
- kamienie mają nieregularne, wieloboczne kształty,
- spoiny tworzą układ łamany, często przypominający mozaikę,
- brak regularnych poziomych rzędów,
- elementy kamienne są stosunkowo duże,
- kamienie są dopasowane kształtem, a nie układane według jednakowej wysokości.
W pytaniach egzaminacyjnych mur cyklopowy często przedstawiany jest jako powierzchnia z dużych wielokątnych kamieni, których krawędzie stykają się pod różnymi kątami.
Różnica względem innych murów kamiennych
- Mur warstwowy ma kamienie układane w widocznych poziomych warstwach.
- Mur rzędowy składa się z kamieni tworzących regularne rzędy o zbliżonej wysokości.
- Mur dziki powstaje z kamieni polnych lub łamanych układanych nieregularnie, ale zwykle bez tak dokładnego dopasowania dużych wielobocznych bloków jak w murze cyklopowym.
Znaczenie w renowacji
Podczas renowacji muru cyklopowego ważne jest zachowanie pierwotnego układu kamieni, szerokości spoin i charakteru obróbki powierzchni. Uzupełnienia powinny być wykonane z kamienia o podobnej barwie, fakturze i wielkości, aby nie zaburzyć historycznego wyglądu lica muru.