Sztablatura

Słownik kwalifikacji BUD.24 - Prowadzenie prac renowatorskich elementów architektury

Co to jest sztablatura?

Sztablatura to cienka, bardzo gładka warstwa wykończeniowa wykonywana najczęściej z zaprawy gipsowej, gipsowo-wapiennej lub specjalnych mas szpachlowych. Stosuje się ją w celu uzyskania równej, gładkiej powierzchni ścian albo sufitów przed malowaniem, złoceniem, polichromią lub innym wykończeniem.

Wymagania wobec podłoża

Przed wykonaniem sztablatury podłoże musi być:
- nośne – nie może się kruszyć ani odspajać,
- czyste – bez kurzu, sadzy, tłuszczu i luźnych warstw,
- chłonne w kontrolowany sposób – zbyt słabe lub zbyt chłonne podłoża wymagają odpowiedniego przygotowania,
- wolne od powłok ograniczających przyczepność.

Szczególnie ważne jest usunięcie powłok olejnych, np. starej farby olejnej. Taka powłoka jest gładka, szczelna i hydrofobowa, dlatego zaprawa gipsowa nie wiąże się prawidłowo z podłożem. Pozostawienie jej może spowodować pęcherze, odspajanie, łuszczenie lub całkowite odpadanie sztablatury.

Przygotowanie podłoża pod sztablaturę

Typowe czynności obejmują:
1. rozpoznanie rodzaju starej powłoki,
2. mechaniczne lub chemiczne usunięcie farb olejnych i tłustych zabrudzeń,
3. oczyszczenie powierzchni z pyłu,
4. ewentualne zmatowienie i wyrównanie podłoża,
5. zastosowanie właściwego preparatu gruntującego, jeśli wymaga tego technologia.

Najważniejsza zasada egzaminacyjna

Jeżeli na podłożu znajduje się powłoka olejna, przed wykonaniem sztablatury należy ją bezwzględnie usunąć. Nie wystarczy pokrycie jej zaczynem gipsowym ani pozostawienie bez zabezpieczenia.