Formowanie puste w ceramice

Formowanie puste służy do otrzymywania wyrobów ceramicznych mających wewnętrzną pustą przestrzeń, np. dzbanków, wazonów, figurek, elementów dekoracyjnych lub sanitarnych. W pytaniach egzaminacyjnych rozpoznaje się je często po wieloczęściowej formie, która po złożeniu tworzy zamkniętą przestrzeń odpowiadającą kształtowi wyrobu.

Cechy formy do formowania pustego

Forma do formowania pustego zwykle:
- składa się z kilku części dopasowanych do kształtu wyrobu,
- jest spinana obejmami, pasami lub klamrami, aby części nie rozsunęły się podczas pracy,
- ma otwór wlewowy lub technologiczny,
- umożliwia wykonanie wyrobu o ściankach, a nie pełnej bryły.

Najczęściej stosuje się formy gipsowe, ponieważ gips chłonie wodę z masy lejnej. Dzięki temu na ściankach formy tworzy się warstwa masy ceramicznej, czyli przyszła ścianka wyrobu.

Zasada procesu

W formowaniu pustym, szczególnie przy odlewaniu z masy lejnej, do formy wlewa się masę ceramiczną. Po pewnym czasie przy ściankach formy powstaje warstwa o odpowiedniej grubości. Nadmiar masy wylewa się, a w formie pozostaje pusty wyrób. Po podsuszeniu forma jest rozbierana, a wyrób wyjmowany.

Jak odróżnić od innych form?

• Forma płaska służy do elementów płaskich, np. płytek.
• Forma pełna daje wyrób bez pustej przestrzeni wewnętrznej.
• Forma wgłębna ma zagłębienie odwzorowujące kształt, ale nie musi tworzyć zamkniętej pustej bryły.
• Forma pusta jest zwykle wieloczęściowa i tworzy przestrzeń wewnętrzną wyrobu.