Przeświecalność porcelany
Słownik kwalifikacji CES.01 - Eksploatacja maszyn i urządzeń przemysłu ceramicznego
Przeświecalność to zdolność cienkiego czerepu porcelanowego do częściowego przepuszczania światła. Jest jedną z najbardziej charakterystycznych cech porcelany i pozwala odróżnić ją od wielu innych tworzyw ceramicznych, np. fajansu, kamionki czy wyrobów glinianych.
Dlaczego porcelana prześwieca?
Porcelana po prawidłowym wypaleniu ma czerep:
- silnie spieczony,
- zwarty i mało porowaty,
- biały lub jasny,
- częściowo zeszkliwiony w strukturze.
W czasie wypalania składniki masy porcelanowej, zwłaszcza skalenie i kaolin, tworzą zwartą strukturę z fazą szklistą. Dzięki temu cienkie ścianki wyrobu mogą przepuszczać światło.
Jak rozpoznać przeświecalność?
Badanie jest proste: cienką część wyrobu porcelanowego, np. ściankę filiżanki, przykłada się do źródła światła. Jeśli materiał delikatnie przepuszcza światło, świadczy to o cechach typowych dla porcelany.
Ważne rozróżnienia egzaminacyjne
Przeświecalność nie oznacza przezroczystości jak w szkle. Porcelana nie pozwala wyraźnie widzieć przedmiotów po drugiej stronie, lecz tylko przepuszcza rozproszone światło.
Nie należy mylić tej cechy z:
- nasiąkliwością – porcelana ma zwykle bardzo małą nasiąkliwość, a nie 15%,
- grubością czerepu – sama grubość nie identyfikuje porcelany,
- głuchym dźwiękiem – może wskazywać na wadę lub pęknięcie, a nie na typowe tworzywo porcelanowe.
Wniosek
Cechą pozwalającą identyfikować tworzywo porcelanowe jest przede wszystkim przeświecalność cienkiego czerepu.