Raku
Słownik kwalifikacji CES.01 - Eksploatacja maszyn i urządzeń przemysłu ceramicznego
Raku to technika wypalania wyrobów ceramicznych, w której rozgrzany wyrób wyjmuje się z pieca w wysokiej temperaturze, zwykle około 900–1100°C, a następnie umieszcza w materiale palnym, np. trocinach, liściach, papierze lub słomie. W kontakcie z materiałem palnym zachodzi redukcja, czyli ograniczenie dostępu tlenu i reakcje chemiczne wpływające na barwę czerepu oraz szkliwa.
Przebieg techniki raku
Typowy proces obejmuje:
- uformowanie i wysuszenie wyrobu,
- wstępny wypał na biskwit,
- naniesienie szkliwa raku,
- szybkie nagrzanie w piecu,
- wyjęcie rozgrzanego wyrobu szczypcami,
- umieszczenie go w materiale palnym,
- schłodzenie i oczyszczenie powierzchni.
Efekty dekoracyjne
Raku daje charakterystyczne, często niepowtarzalne efekty:
- spękania szkliwa, tzw. krakelura,
- metaliczne połyski,
- przyciemnienia nieszkliwionych części czerepu,
- nieregularne przebarwienia zależne od atmosfery redukcyjnej.
Ważne cechy
Technika raku jest stosowana głównie w ceramice artystycznej i dekoracyjnej. Nie jest typową metodą produkcji wyrobów użytkowych przeznaczonych do kontaktu z żywnością, ponieważ szkliwa i czerep mogą być porowate oraz mniej odporne mechanicznie.
Zapamiętaj na egzamin
Jeśli w pytaniu pojawia się wyjęcie gorącego wyrobu z pieca i redukcja w materiale palnym, np. trocinach, chodzi o technikę raku.