Sposób przelewowy to metoda formowania rur szklanych z płynnej masy szklanej, w której szkło doprowadzane jest kanałem i przelewa się przez odpowiednio ukształtowaną krawędź do strefy formowania. Następnie masa jest wyciągana w postaci rury, zwykle z wykorzystaniem elementu kształtującego oraz doprowadzanego powietrza.
Na czym polega metoda?
W tej metodzie ważne są trzy zjawiska:
- stały dopływ masy szklanej z wanny lub kanału roboczego,
- przelewanie się szkła przez próg lub krawędź przelewową,
- ciągłe wyciąganie uformowanej rury z kontrolowaną prędkością.
Średnica zewnętrzna i grubość ścianki rury zależą między innymi od temperatury szkła, lepkości masy, ilości doprowadzanego szkła, ciśnienia powietrza oraz szybkości ciągnienia.
Jak rozpoznać schemat przelewowy?
Na rysunkach egzaminacyjnych metodę przelewową można rozpoznać po tym, że masa szklana dopływa bocznym kanałem i przechodzi przez część przypominającą przelew. Nie występuje tu charakterystyczna, pochylona i obracająca się dysza ceramiczna typowa dla sposobu Dannera.
Różnica względem sposobu Dannera
W metodzie Dannera rura powstaje na obracającej się, pochylonej piszczeli ceramicznej, po której spływa szkło. W sposobie przelewowym kluczowym elementem jest natomiast doprowadzenie masy przez przelew i formowanie rury w strefie za przelewem.
Znaczenie egzaminacyjne
Jeżeli w pytaniu pojawia się schemat z kanałem doprowadzającym masę szklaną i elementem przelewowym, a odpowiedzi dotyczą rur szklanych, właściwym wyborem jest najczęściej ciągnienie rur szklanych sposobem przelewowym.