Porcja masy szklanej to odmierzona ilość plastycznej masy szklanej kierowana do formy podczas formowania wyrobu, np. w procesie prasowania. Jej masa i temperatura muszą być dobrane do rodzaju wyrobu, objętości formy oraz sposobu pracy prasy.
Znaczenie porcji w prasowaniu
W prasowaniu szkła porcja trafia do formy, a następnie jest rozprowadzana przez wytłocznik. Jeśli ilość masy jest prawidłowa, szkło wypełnia formę równomiernie, tworząc dno i ścianki o wymaganej grubości.
Gdy porcja jest zbyt duża, nadmiar masy nie ma gdzie się prawidłowo rozmieścić. Typowym skutkiem są:
- zbyt grube dna wyrobów,
- zwiększona masa gotowego wyrobu,
- nierównomierna grubość ścianek,
- trudności z domknięciem lub prawidłową pracą narzędzi formujących,
- pogorszenie jakości wymiarowej wyrobu.
Dlatego w pytaniach egzaminacyjnych przyczyna zbyt grubych den w wyrobach prasowanych najczęściej wiąże się z nadmierną porcją masy szklanej.
Od czego zależy wielkość porcji?
Wielkość porcji zależy m.in. od:
- ustawienia urządzenia dozującego,
- sposobu i czasu wystrzygania kropli szkła,
- lepkości i temperatury szkła,
- wymiarów wyrobu,
- wymaganej grubości ścianek i dna.
Kontrola procesu
Operator powinien kontrolować masę wyrobów, wygląd dna oraz równomierność wypełnienia formy. Jeśli wyroby są systematycznie za ciężkie i mają pogrubione dna, należy skorygować dozowanie masy szklanej, a nie szukać przyczyny wyłącznie w temperaturze formy czy geometrii narzędzi.