Co to jest wystrzyganie szkła?
Wystrzyganie to etap ręcznego formowania wyrobów szklanych polegający na odcinaniu nadmiaru plastycznej masy szklanej za pomocą specjalnych nożyc hutniczych. Wykonuje się je wtedy, gdy szkło jest jeszcze gorące, miękkie i podatne na kształtowanie.
Na czym polega czynność?
Hutnik lub formowacz trzyma wyrób na piszczeli, pręcie lub przy narzędziu pomocniczym, a następnie usuwa zbędną porcję szkła. Najczęściej odcina się:
- nadmiar szkła przy wylewie lub krawędzi wyrobu,
- fragmenty powstałe podczas nabierania masy,
- zgrubienia utrudniające dalsze formowanie,
- część szkła potrzebną do uzyskania właściwego kształtu.
Do wystrzygania używa się nożyc hutniczych, które muszą być odporne na wysoką temperaturę. Czynność wymaga wprawy, ponieważ masa szklana szybko stygnie i zmienia swoją lepkość.
Jak rozpoznać wystrzyganie na rysunku lub zdjęciu?
Na ilustracji zwykle widać pracownika przy gorącym, pomarańczowo-czerwonym szkle, który przykłada do niego nożyce i odcina fragment masy. Charakterystyczne są: rozżarzona masa szklana, narzędzie tnące oraz moment oddzielania nadmiaru materiału.
Znaczenie w produkcji
Wystrzyganie pozwala nadać wyrobowi odpowiednią ilość masy i przygotować go do kolejnych operacji, np. wydmuchiwania, doklejania elementów, roztaczania krawędzi albo odprężania. Błędne wystrzyganie może spowodować deformację, nierówną grubość ścianek lub wadliwą krawędź wyrobu.