Pobieranie próbek gazów z instalacji
Słownik kwalifikacji CHM.02 - Eksploatacja maszyn i urządzeń przemysłu chemicznego
Pobieranie próbek gazów wykonuje się w celu kontroli składu mieszaniny gazowej, stężenia składników, obecności zanieczyszczeń lub bezpieczeństwa procesu. W przemyśle chemicznym próbki gazowe pobiera się między innymi z reaktorów, rurociągów, aparatów kontaktowych i przewodów technologicznych.
Kiedy pobiera się próbki gazowe?
Próbki gazowe pobiera się wtedy, gdy badana substancja lub mieszanina występuje w fazie gazowej. Przykłady:
- mieszanina amoniaku z powietrzem,
- gaz syntezowy,
- spaliny,
- tlenki azotu,
- wodór, azot, chlor lub inne gazy procesowe.
Jeżeli kontrolowane jest stężenie składnika w gazie, nie pobiera się próbki ciekłej, nawet jeśli w dalszym etapie procesu powstaje ciecz lub roztwór.
Miejsce pobierania próbki
Miejsce poboru dobiera się tak, aby próbka była reprezentatywna dla kontrolowanego etapu procesu. Dla mieszaniny amoniakalno-powietrznej w produkcji kwasu azotowego(V) właściwym miejscem jest reaktor utleniania amoniaku lub przewód doprowadzający mieszaninę do tego reaktora.
Zasady bezpieczeństwa
Podczas pobierania próbek gazów należy zwracać uwagę na:
- toksyczność gazu,
- palność lub wybuchowość mieszaniny,
- ciśnienie i temperaturę w instalacji,
- szczelność układu poboru,
- stosowanie odpowiednich naczyń lub worków do próbek gazowych.
Znaczenie w kontroli procesu
Analiza próbki gazowej pozwala ocenić, czy proces przebiega prawidłowo. Zbyt wysokie lub zbyt niskie stężenie reagentów może powodować spadek wydajności, powstawanie produktów ubocznych albo zagrożenie technologiczne.