Pytania pomocnicze - CHM.02
Eksploatacja maszyn i urządzeń przemysłu chemicznego - pytania pomocnicze rozwijające tematy z pytań egzaminacyjnych. Łącznie: 1332. Strona 2 z 21.
Dlaczego nitrowanie benzenu wymaga intensywnego chłodzenia?
Nitrowanie benzenu jest reakcją silnie egzotermiczną, czyli wydziela dużo ciepła. Bez chłodzenia temperatura może gwałtownie wzrosnąć i doprowadzić do niebezpiecznego przebiegu procesu.
Dlaczego przy nagłym wzroście temperatury należy zwiększyć przepływ cieczy chłodzącej?
Większy przepływ cieczy chłodzącej zwiększa odbiór ciepła z reaktora. Dzięki temu można ograniczyć dalszy wzrost temperatury mieszaniny reakcyjnej.
Dlaczego nie należy zwiększać szybkości dozowania mieszaniny nitrującej przy rosnącej temperaturze?
Zwiększenie dozowania dostarcza więcej reagentów, co może przyspieszyć reakcję i zwiększyć ilość wydzielanego ciepła. To pogarsza sytuację awaryjną.
Jaką rolę pełni mieszanie w reakcji egzotermicznej?
Mieszanie wyrównuje temperaturę i stężenie reagentów w całym reaktorze. Zapobiega lokalnym przegrzaniom i poprawia wymianę ciepła.
Czym jest rozbieganie reakcji chemicznej?
Rozbieganie reakcji to niekontrolowane przyspieszenie procesu wskutek wzrostu temperatury. Może prowadzić do gwałtownego wzrostu ciśnienia, wydzielania par i zagrożenia awarią.
Jakie parametry należy szczególnie kontrolować podczas okresowego nitrowania benzenu?
Najważniejsze są temperatura, szybkość dozowania mieszaniny nitrującej, intensywność mieszania oraz skuteczność chłodzenia. W praktyce kontroluje się także czas procesu i stan instalacji chłodzącej.
Dlaczego temperatura początkowa nitrowania benzenu nie powinna być zbyt wysoka?
Zbyt wysoka temperatura początkowa ułatwia gwałtowne przyspieszenie reakcji. Może też zwiększyć ilość produktów ubocznych i utrudnić bezpieczne prowadzenie procesu.
Dlaczego rurociąg transportujący ciekłą siarkę musi być ogrzewany?
Siarka krzepnie po spadku temperatury poniżej punktu topnienia. Ogrzewanie utrzymuje ją w stanie ciekłym i zapobiega zatkaniu rurociągu.
Jaką funkcję pełni izolacja cieplna rurociągu z ciekłą siarką?
Izolacja ogranicza straty ciepła do otoczenia. Dzięki temu łatwiej utrzymać wymaganą temperaturę siarki podczas transportu.
Jakie mogą być skutki awarii systemu grzewczego rurociągu siarkowego?
Może dojść do wychłodzenia i zestalenia siarki w przewodzie. Skutkiem jest ograniczenie przepływu, zatkanie rurociągu lub konieczność kosztownego udrażniania instalacji.
Dlaczego odpowiedź dotycząca transportu pneumatycznego nie pasuje do ciekłej siarki?
Transport pneumatyczny stosuje się głównie do materiałów sypkich przemieszczanych strumieniem gazu. Ciekła siarka jest cieczą i wymaga utrzymania temperatury, a nie nadmuchu gazu.
Co należy sprawdzać podczas kontroli stanu izolacji rurociągu?
Należy sprawdzić, czy izolacja nie jest uszkodzona, zawilgocona, nieszczelna ani oderwana. Takie wady zwiększają straty ciepła i ryzyko krzepnięcia siarki.
Jakie parametry eksploatacyjne są ważne przy transporcie ciekłej siarki?
Najważniejsze są temperatura medium, ciągłość ogrzewania, drożność rurociągu oraz szczelność instalacji. Kontroluje się też stan armatury i połączeń.
Dlaczego wilgotność materiału wpływa na pracę przenośnika ślimakowego?
Wilgotny materiał może się zbrylać i przyklejać do elementów przenośnika. Powoduje to większe opory ruchu, nierównomierny transport i ryzyko zatorów.
Jak granulacja materiału wpływa na transport ślimakowy?
Granulacja określa wielkość ziaren materiału. Ziarna zbyt duże, nieregularne lub o szerokim rozkładzie wielkości mogą utrudniać przesuwanie i powodować klinowanie.
Jakie materiały najlepiej nadają się do transportu przenośnikiem ślimakowym?
Najlepiej transportują się materiały sypkie, drobnoziarniste, suche i niezbyt lepkie. Przykładami są proszki, granulaty i drobne kruszywa.
Czym grozi transport materiału zbrylającego się w przenośniku ślimakowym?
Materiał zbrylający się może blokować przestrzeń roboczą przenośnika. Może to prowadzić do spadku wydajności, przeciążenia napędu lub awarii urządzenia.
Czy toksyczność materiału decyduje o działaniu przenośnika ślimakowego?
Toksyczność ma znaczenie dla bezpieczeństwa pracy, szczelności obudowy i ochrony pracowników. Nie jest jednak podstawową cechą decydującą o samym mechanizmie transportu materiału przez ślimak.
Dlaczego gęstość nasypowa może być ważna przy doborze przenośnika?
Gęstość nasypowa wpływa na masę transportowanego materiału i obciążenie napędu. Im większa masa materiału w przenośniku, tym większa może być wymagana moc urządzenia.
Do czego służy zawór grzybkowy w instalacji przemysłowej?
Zawór grzybkowy służy do zamykania, otwierania i regulowania przepływu medium w rurociągu. Może skutecznie odciąć przepływ cieczy lub gazu.
Dlaczego zawór redukcyjny nie jest właściwą odpowiedzią w tym pytaniu?
Zawór redukcyjny służy przede wszystkim do obniżania i utrzymywania określonego ciśnienia. Nie jest zaworem przeznaczonym głównie do natychmiastowego zatrzymywania przepływu.
Jaką funkcję pełni zawór zwrotny?
Zawór zwrotny umożliwia przepływ medium tylko w jednym kierunku. Jego zadaniem jest zapobieganie cofaniu się cieczy lub gazu.
Czym różni się zawór odcinający od zaworu regulacyjnego?
Zawór odcinający ma całkowicie zamknąć lub otworzyć przepływ. Zawór regulacyjny umożliwia płynną zmianę natężenia przepływu.
Dlaczego szczelność zamknięcia zaworu jest ważna w przemyśle chemicznym?
Szczelne zamknięcie zapobiega wyciekom substancji, stratom surowców oraz zagrożeniom dla ludzi i środowiska. Ma to szczególne znaczenie przy mediach toksycznych, żrących lub łatwopalnych.
Gdzie stosuje się zawory membranowe?
Zawory membranowe stosuje się często przy mediach agresywnych, zanieczyszczonych lub wymagających wysokiej czystości. Elementem odcinającym przepływ jest elastyczna membrana.
Dlaczego rurociągi w zakładach chemicznych oznacza się kolorami?
Kolory umożliwiają szybkie rozpoznanie medium płynącego w rurociągu. Zmniejsza to ryzyko pomyłek i zwiększa bezpieczeństwo obsługi instalacji.
Jakim kolorem oznacza się rurociąg transportujący powietrze?
Rurociąg transportujący powietrze oznacza się kolorem niebieskim. Jest to typowe oznaczenie instalacji powietrznych, np. sprężonego powietrza.
Jakie dodatkowe informacje mogą znajdować się na rurociągu oprócz koloru?
Na rurociągu mogą znajdować się strzałki kierunku przepływu, nazwa medium, symbole zagrożeń oraz oznaczenia armatury. Ułatwia to eksploatację i prace serwisowe.
Do czego w zakładzie chemicznym wykorzystuje się sprężone powietrze?
Sprężone powietrze może zasilać narzędzia pneumatyczne, siłowniki, układy sterowania oraz elementy automatyki przemysłowej. Jest często stosowane jako medium pomocnicze.
Jakie zagrożenia może powodować błędne oznaczenie rurociągu?
Błędne oznaczenie może doprowadzić do otwarcia niewłaściwego zaworu, kontaktu z niebezpiecznym medium lub niewłaściwej reakcji podczas awarii. Może to skutkować wypadkiem lub uszkodzeniem instalacji.
Czy sam kolor rurociągu zawsze wystarcza do pełnej identyfikacji medium?
Nie zawsze. W praktyce kolor powinien być uzupełniony opisem medium, kierunkiem przepływu i ewentualnymi znakami ostrzegawczymi.
Jaką funkcję pełnią łopatki w sprężarce?
Łopatki oddziałują na gaz roboczy, umożliwiając jego sprężanie lub zwiększenie energii przepływu. W sprężarkach łopatkowych tworzą komory o zmiennej objętości.
Czym różni się wirnik od łopatek sprężarki?
Wirnik jest obracającym się elementem nośnym. Łopatki są elementami roboczymi zamocowanymi na wirniku albo przesuwającymi się w jego rowkach.
Jakie są typowe przyczyny uszkodzenia łopatek sprężarki?
Najczęstsze przyczyny to zużycie eksploatacyjne, zanieczyszczenia w zasysanym gazie, brak smarowania, korozja, przeciążenie oraz drgania.
Jakie objawy mogą wskazywać na uszkodzenie łopatek?
Może pojawić się spadek wydajności, wzrost hałasu, drgania, nierówna praca, przegrzewanie oraz pogorszenie parametrów sprężania.
Dlaczego uszkodzone łopatki należy szybko wymienić?
Praca z uszkodzonymi łopatkami może prowadzić do dalszego niszczenia wirnika, korpusu i łożysk. Może też spowodować awarię całej sprężarki.
Jaką rolę pełni korpus sprężarki?
Korpus stanowi obudowę sprężarki i wyznacza przestrzeń roboczą. Chroni elementy wewnętrzne oraz utrzymuje właściwe położenie części roboczych.
Dlaczego czystość zasysanego gazu jest ważna dla pracy sprężarki?
Ciała obce i pyły mogą powodować ścieranie, zarysowania oraz wykruszanie łopatek. Dlatego stosuje się filtry i regularną kontrolę układu ssawnego.
Po czym rozpoznać kamień w wymienniku ciepła?
Kamień tworzy jasny, twardy osad mineralny na powierzchniach mających kontakt z wodą. W wymienniku może być widoczny na dnie sitowym, przy wlotach rurek lub na powierzchniach wymiany ciepła.
Dlaczego wymiennik z silnym osadem kamienia nie powinien dalej pracować?
Osad ogranicza przepływ medium i pogarsza wymianę ciepła. Może też powodować przegrzewanie, wzrost ciśnienia roboczego i ryzyko uszkodzenia aparatu.
Czym jest dno sitowe w wymienniku płaszczowo-rurowym?
Dno sitowe to płyta z otworami, w której zamocowane są rurki wymiennika. Rozdziela przestrzenie przepływu i utrzymuje wiązkę rur w odpowiednim położeniu.
Jaka jest różnica między kamieniem a rdzą w ocenie stanu wymiennika?
Kamień to osad mineralny, zwykle jasny lub szarawy, powstający z twardej wody. Rdza to produkt korozji żelaza, zwykle brunatnoczerwony, wskazujący na utlenianie metalu.
Jakie czynności konserwacyjne wykonuje się po stwierdzeniu kamienia w wymienniku?
Wymiennik należy wyłączyć z eksploatacji, oczyścić mechanicznie lub chemicznie, przepłukać i skontrolować stan powierzchni. Dopiero po pozytywnej kontroli można przywrócić go do pracy.
Jak można ograniczyć powstawanie kamienia w instalacjach wymiany ciepła?
Stosuje się uzdatnianie wody, zmiękczanie, kontrolę twardości oraz regularne płukanie i przeglądy wymienników. Ważne jest także utrzymywanie właściwych parametrów pracy instalacji.
Dlaczego ciecze łatwopalne przechowuje się często w zbiornikach podziemnych?
Zbiorniki podziemne ograniczają wpływ temperatury otoczenia, zmniejszają parowanie cieczy i ryzyko rozprzestrzeniania się pożaru. Są też lepiej chronione przed uszkodzeniami zewnętrznymi.
Jakie zagrożenie stwarzają pary cieczy łatwopalnych?
Pary cieczy łatwopalnych mogą tworzyć z powietrzem mieszaniny wybuchowe. Wystarczy wtedy źródło zapłonu, np. iskra, aby doszło do pożaru lub wybuchu.
Jakie zabezpieczenia powinien mieć zbiornik na ciecz łatwopalną?
Powinien być szczelny, uziemiony, zabezpieczony przed nadciśnieniem i korozją oraz wyposażony w odpowiednie odpowietrzenie. Ważne jest także wykrywanie ewentualnych przecieków.
Czym różni się zbiornik podziemny od naziemnego pod względem bezpieczeństwa pożarowego?
Zbiornik podziemny jest mniej narażony na bezpośrednie działanie ognia i nagrzewanie przez słońce. Zbiornik naziemny wymaga zwykle bardziej rozbudowanych zabezpieczeń przeciwpożarowych.
Do czego służą zbiorniki kriogeniczne?
Zbiorniki kriogeniczne służą do przechowywania substancji w bardzo niskich temperaturach, np. ciekłego azotu, tlenu lub argonu. Nie są typowym rozwiązaniem dla zwykłych cieczy łatwopalnych.
Dlaczego przy magazynowaniu cieczy łatwopalnych ważne jest uziemienie zbiornika?
Uziemienie zapobiega gromadzeniu się ładunków elektrostatycznych. Iskra elektrostatyczna mogłaby zapalić pary cieczy łatwopalnej.
Dlaczego wodorotlenek sodu musi być chroniony przed wilgocią?
Wodorotlenek sodu jest higroskopijny, czyli łatwo pochłania wodę z powietrza. Może przez to zbrylać się, zmieniać właściwości i trudniej się dozować.
Dlaczego wkładka polietylenowa jest właściwa do pakowania NaOH?
Polietylen jest odporny na działanie stałego wodorotlenku sodu i dobrze izoluje produkt od wilgoci. Dlatego sprawdza się jako wewnętrzna warstwa ochronna opakowania.
Jaką funkcję pełni zewnętrzny worek polipropylenowy w opakowaniu big-bag?
Worek polipropylenowy zapewnia wytrzymałość mechaniczną opakowania. Umożliwia bezpieczny transport, przenoszenie i składowanie większych ilości produktu.
Dlaczego opakowanie aluminiowe nie nadaje się do wodorotlenku sodu?
Wodorotlenek sodu reaguje z aluminium, powodując jego niszczenie. W reakcji może wydzielać się wodór, co stwarza dodatkowe zagrożenie.
Dlaczego wkładka papierowa jest niewłaściwa przy pakowaniu technicznego NaOH?
Papier słabo chroni przed wilgocią i może ulec uszkodzeniu pod wpływem substancji żrącej. Nie zapewnia takiej bariery ochronnej jak polietylen.
Co oznacza, że opakowanie do chemikaliów powinno być certyfikowane?
Oznacza to, że opakowanie spełnia wymagania bezpieczeństwa dla transportu i magazynowania określonych substancji. Ma odpowiednią odporność, szczelność i wytrzymałość.
Dlaczego sita do przesiewania węgla czyści się sprężonym powietrzem?
Sprężone powietrze skutecznie usuwa pył, miał i drobne cząstki węgla z oczek sita. Nie powoduje zawilgocenia ani zanieczyszczenia powierzchni sita.
Dlaczego nie zaleca się mycia takich sit wodą z detergentem?
Woda może powodować korozję elementów metalowych oraz zlepianie drobnych frakcji węgla. Detergent mógłby też zanieczyścić przesiewany materiał.
Dlaczego olejowy środek ochrony czasowej nie jest właściwy do zabezpieczania sit po pracy?
Olej może zatkać oczka sita i utrudnić późniejsze przesiewanie. Może również zanieczyścić węgiel podczas kolejnego użycia urządzenia.
Jakie zanieczyszczenia najczęściej pozostają na sitach po przesiewaniu węgla?
Najczęściej są to pył węglowy, miał, drobne ziarna oraz cząstki zaklinowane w oczkach sita. Ich usunięcie jest konieczne dla zachowania sprawności przesiewania.
Jakie środki ochrony indywidualnej są potrzebne przy przedmuchiwaniu sit?
Należy stosować okulary ochronne, ochronę dróg oddechowych oraz odzież roboczą. Chroni to przed pyłem i drobinami wyrzucanymi strumieniem powietrza.
Jakie zagrożenie stwarza pył węglowy podczas czyszczenia urządzeń?
Pył węglowy może działać drażniąco na drogi oddechowe, ograniczać widoczność i tworzyć atmosferę zagrożoną wybuchem. Dlatego ważne są wentylacja, odpylanie i przestrzeganie instrukcji BHP.