Zatężanie roztworów przez odparowanie

Zatężanie roztworu polega na zwiększeniu stężenia substancji rozpuszczonej przez usunięcie części rozpuszczalnika, najczęściej wody. W takich zadaniach zakłada się zwykle, że podczas odparowania ubywa tylko woda, a ilość substancji rozpuszczonej pozostaje stała.

Kluczowa zasada

Podczas odparowania:
- masa substancji rozpuszczonej nie zmienia się,
- masa roztworu maleje,
- stężenie procentowe roztworu rośnie.

Dlatego najpierw oblicza się masę substancji rozpuszczonej w roztworze początkowym:

masa substancji = masa roztworu · stężenie procentowe / 100%

Następnie z wymaganego stężenia końcowego oblicza się masę końcową roztworu:

masa roztworu końcowego = masa substancji / stężenie końcowe

Na końcu oblicza się masę odparowanej wody:

masa odparowanej wody = masa początkowa roztworu − masa końcowa roztworu

Przykład

Roztwór KCl ma masę 150 g i stężenie 20%.

Masa KCl:

150 g · 20% = 30 g

Po odparowaniu wody nadal jest 30 g KCl. Jeśli roztwór końcowy ma mieć stężenie 50%, to jego masa wynosi:

30 g / 0,50 = 60 g

Odparowano więc:

150 g − 60 g = 90 g wody

Typowy błąd

Nie należy liczyć 50% z masy początkowej 150 g. Po odparowaniu masa roztworu się zmienia, a stała pozostaje tylko masa substancji rozpuszczonej.