Czystość procentowa substancji
Słownik kwalifikacji CHM.03 - Przygotowywanie sprzętu, odczynników chemicznych i próbek do badań analitycznych
Czystość procentowa substancji określa, jaka część masy próbki stanowi właściwa substancja chemiczna, a jaka część to zanieczyszczenia. W zadaniach stechiometrycznych należy zawsze wykonywać obliczenia dla czystej substancji, a nie dla całej masy zanieczyszczonej próbki.
Wzór
Jeżeli próbka zawiera zanieczyszczenia, to masa czystej substancji wynosi:
m substancji czystej = m próbki · czystość / 100%
Jeżeli podano procent zanieczyszczeń, najpierw oblicza się procent substancji czystej:
czystość = 100% - procent zanieczyszczeń
Przykład
Próbka węglanu wapnia ma masę 200 g i zawiera 10% zanieczyszczeń.
czystość CaCO3 = 100% - 10% = 90%
m CaCO3 = 200 g · 90% / 100% = 180 g
Do dalszych obliczeń stechiometrycznych należy użyć 180 g CaCO3, a nie 200 g.
Typowy błąd egzaminacyjny
Częstym błędem jest podstawienie do proporcji całej masy próbki, mimo że część tej masy stanowią zanieczyszczenia. Zanieczyszczenia zwykle nie biorą udziału w reakcji, dlatego nie mogą być traktowane jak reagent.
Zastosowanie
Czystość procentową uwzględnia się m.in. przy:
- obliczaniu masy produktu reakcji,
- obliczaniu ilości substratu potrzebnego do reakcji,
- analizie odczynników technicznych,
- przygotowywaniu próbek do badań analitycznych.