Krzywe rozpuszczalności
Słownik kwalifikacji CHM.03 - Przygotowywanie sprzętu, odczynników chemicznych i próbek do badań analitycznych
Krzywa rozpuszczalności pokazuje, ile gramów danej substancji można maksymalnie rozpuścić w określonej ilości rozpuszczalnika, najczęściej w 100 g wody, w zależności od temperatury.
Na wykresie zwykle występują:
- oś pozioma: temperatura, np. w °C lub K,
- oś pionowa: rozpuszczalność, np. w g substancji / 100 g wody,
- kilka krzywych odpowiadających różnym substancjom.
Jak odczytywać wykres?
Aby określić rozpuszczalność substancji w danej temperaturze:
1. znajdź temperaturę na osi poziomej,
2. poprowadź linię pionową do krzywej wybranej substancji,
3. z punktu przecięcia odczytaj wartość na osi pionowej.
Jeśli pytanie dotyczy tego, której substancji można rozpuścić najwięcej, należy porównać wartości rozpuszczalności dla wszystkich wskazanych substancji w tej samej temperaturze.
Przykład egzaminacyjny
Temperatura 30°C odpowiada 303 K. Na wykresie dla 303 K największą rozpuszczalność spośród: KCl, NaCl, KNO₃ i NaNO₃ ma azotan(V) sodu NaNO₃. Oznacza to, że w 100 g wody można go rozpuścić najwięcej.
Ważne pojęcia
- Roztwór nasycony: zawiera maksymalną ilość substancji rozpuszczonej w danej temperaturze.
- Rozpuszczalność: ilość substancji, która może się rozpuścić w określonej ilości rozpuszczalnika.
- Im wyżej położona krzywa na wykresie, tym większa rozpuszczalność substancji w danej temperaturze.