Ługowanie

Co to jest ługowanie?

Ługowanie to proces wydzielania składnika rozpuszczalnego z mieszaniny stałej za pomocą odpowiedniego rozpuszczalnika. Jest to odmiana ekstrakcji ciało stałe–ciecz. Rozpuszczalnik przenika przez próbkę, rozpuszcza wybrane substancje, a następnie odprowadza je w roztworze.

Na czym polega proces?

W ługowaniu wykorzystuje się różnicę rozpuszczalności składników próbki. Substancja, którą chce się wydzielić, powinna dobrze rozpuszczać się w zastosowanym rozpuszczalniku, natomiast pozostałe składniki powinny pozostawać nierozpuszczone lub rozpuszczać się słabo.

Przykłady zastosowań:
- wymywanie tłuszczów z materiału roślinnego,
- wydzielanie substancji organicznych z próbek stałych,
- otrzymywanie ekstraktów z surowców naturalnych,
- przygotowanie próbki do dalszej analizy chemicznej.

Ługowanie w aparacie Soxhleta

W aparacie Soxhleta ługowanie prowadzi się najczęściej w sposób ciągły. Rozpuszczalnik jest ogrzewany, paruje, skrapla się w chłodnicy i spływa na próbkę umieszczoną w gilzie ekstrakcyjnej. Po napełnieniu komory roztwór samoczynnie wraca do kolby przez syfon. Cykl powtarza się wielokrotnie, dzięki czemu świeży rozpuszczalnik stale przepłukuje próbkę.

Co odróżnia ługowanie od innych procesów?

• Krystalizacja służy do wydzielania kryształów z roztworu.
• Sublimacja polega na przejściu substancji ze stanu stałego bezpośrednio w gazowy.
• Dekantacja to zlewanie cieczy znad osadu.

W pytaniu egzaminacyjnym poprawna odpowiedź to więc: w urządzeniu Soxhleta wykonuje się ługowanie.