Przechowywanie sodu metalicznego
Słownik kwalifikacji CHM.03 - Przygotowywanie sprzętu, odczynników chemicznych i próbek do badań analitycznych
Sód metaliczny jest bardzo reaktywnym metalem alkalicznym. W laboratorium nie może być przechowywany luzem ani w kontakcie z powietrzem i wilgocią. Prawidłowo przechowuje się go w szklanych, szczelnie zamkniętych pojemnikach wypełnionych naftą lub olejem parafinowym.
Dlaczego sód przechowuje się pod naftą?
Sód gwałtownie reaguje z wodą:
- powstaje wodorotlenek sodu NaOH, czyli silnie żrąca zasada,
- wydziela się wodór H₂, gaz łatwopalny,
- reakcja jest egzotermiczna, więc może dojść do zapłonu.
Nafta odcina sód od dostępu wody, wilgoci i tlenu z powietrza, dzięki czemu ogranicza utlenianie i ryzyko samozapłonu.
Dlaczego pojemnik szklany?
Szkło jest odporne chemicznie na działanie nafty i nie reaguje z sodem w warunkach przechowywania. Dodatkowo przezroczyste naczynie pozwala kontrolować, czy metal jest całkowicie zanurzony.
Czego nie wolno robić?
- Nie przechowywać sodu w wodzie ani roztworach wodnych.
- Nie zostawiać sodu na powietrzu.
- Nie wrzucać resztek sodu do zlewu.
- Nie gasić płonącego sodu wodą.
Postępowanie bezpieczne
Sód należy pobierać suchymi narzędziami, np. pęsetą lub nożem laboratoryjnym. Miejsce pracy musi być suche. W razie pożaru stosuje się suchy piasek albo gaśnicę do metali, nigdy wodę.