Co to jest biosensor?
Biosensor to czujnik analityczny, w którym część biologiczna rozpoznaje oznaczaną substancję, a część niebiologiczna przekształca wynik tej reakcji na mierzalny sygnał, najczęściej elektryczny.
W pytaniach egzaminacyjnych kluczowe są dwa elementy definicji:
- element biologiczny: enzym, przeciwciało, mikroorganizm, komórka lub tkanka,
- przetwornik sygnału: element niebiologiczny zamieniający efekt reakcji na sygnał pomiarowy.
Jak działa biosensor?
Analit, czyli oznaczana substancja, reaguje z elementem biologicznym. Reakcja ta powoduje zmianę np. stężenia produktu, pH, potencjału elektrody, przewodnictwa lub natężenia światła. Następnie przetwornik zamienia tę zmianę na sygnał, który można odczytać i zinterpretować.
Schemat działania:
- analit kontaktuje się z bioreceptorem,
- zachodzi reakcja biologiczna lub biochemiczna,
- przetwornik rejestruje zmianę,
- urządzenie pokazuje wynik pomiaru.
Przykłady biosensorów
Najbardziej znanym przykładem jest glukometr, w którym enzym reaguje z glukozą, a urządzenie przelicza efekt reakcji na wynik stężenia glukozy we krwi.
Biosensory stosuje się m.in. w:
- diagnostyce medycznej,
- kontroli jakości żywności,
- ochronie środowiska,
- analizie wody i ścieków,
- biotechnologii.
Ważne na egzaminie
Jeżeli w treści pytania pojawiają się słowa: enzym, mikroorganizm, tkanka, analizowana substancja oraz sygnał elektryczny, poprawnym skojarzeniem jest zwykle biosensor.