Jodometria pośrednia to metoda miareczkowania redoks stosowana do ilościowego oznaczania substancji o właściwościach utleniających. Badana substancja nie jest zwykle miareczkowana bezpośrednio, lecz najpierw reaguje z nadmiarem jonów jodkowych I⁻.
Zasada metody
Utleniacz obecny w próbce utlenia jony jodkowe do wolnego jodu:
- utleniacz + I⁻ → I₂
Wydzielony jod I₂ oznacza się następnie przez miareczkowanie roztworem tiosiarczanu sodu Na₂S₂O₃:
I₂ + 2 S₂O₃²⁻ → 2 I⁻ + S₄O₆²⁻
Ilość zużytego tiosiarczanu jest stechiometrycznie związana z ilością jodu, a więc także z ilością oznaczanego utleniacza.
Wskaźnik
Najczęściej stosuje się skrobię, która z jodem tworzy granatowe zabarwienie. Skrobię dodaje się zwykle pod koniec miareczkowania, gdy roztwór jest jasnożółty, aby uniknąć trwałego związania dużych ilości jodu.
Kiedy metoda jest możliwa?
Oznaczana substancja musi mieć potencjał redoks umożliwiający utlenienie jonów I⁻ do I₂. W praktyce oznacza to, że powinna być silniejszym utleniaczem niż układ I₂/2I⁻.
Przykład: Fe³⁺ może utleniać I⁻ do I₂, ponieważ potencjał układu Fe³⁺/Fe²⁺ jest większy niż potencjał układu I₂/I⁻.