Metoda Volharda to argentometryczna metoda miareczkowa stosowana m.in. do oznaczania jonów chlorkowych, bromkowych i jodkowych. Najczęściej jest to miareczkowanie odwrotne.
Zasada metody
Do próbki zawierającej np. jony bromkowe Br⁻ dodaje się znany nadmiar roztworu azotanu(V) srebra AgNO₃. Jony srebra reagują z bromkami, tworząc trudno rozpuszczalny osad bromku srebra:
Ag⁺ + Br⁻ → AgBr↓
Nadmiar jonów Ag⁺, który nie przereagował z bromkami, odmiareczkowuje się roztworem tiocyjanianu amonu NH₄SCN lub tiocyjanianu potasu KSCN:
Ag⁺ + SCN⁻ → AgSCN↓
Wskaźnik i punkt końcowy
W metodzie Volharda stosuje się jony żelaza(III), np. z roztworu ałunu żelazowo-amonowego. Gdy cały nadmiar Ag⁺ zostanie strącony jako AgSCN, pierwsza kropla nadmiaru SCN⁻ reaguje z Fe³⁺, tworząc czerwone zabarwienie kompleksu tiocyjanianowego:
Fe³⁺ + SCN⁻ → [FeSCN]²⁺
Pojawienie się trwałego czerwonobrunatnego zabarwienia oznacza punkt końcowy miareczkowania.
Dlaczego to argentometria?
Choć titrantem może być NH₄SCN, metoda należy do argentometrii, ponieważ oznaczenie opiera się na reakcjach strącania jonów srebra Ag⁺. W pytaniach egzaminacyjnych obecność NH₄SCN jako titranta przy oznaczaniu bromków zwykle wskazuje właśnie na metodę Volharda, czyli metodę argentometryczną.