Co to jest polarymetria?
Polarymetria to metoda analityczna wykorzystująca zjawisko skręcania płaszczyzny światła spolaryzowanego przez substancje optycznie czynne. Do pomiaru służy polarymetr.
Metoda jest szczególnie ważna przy oznaczaniu cukrów, np. sacharozy, glukozy czy fruktozy, ponieważ wiele cukrów skręca płaszczyznę polaryzacji w sposób charakterystyczny.
Zasada działania polarymetru
W polarymetrze światło przechodzi przez:
- polaryzator, który wytwarza światło spolaryzowane,
- rurkę polarymetryczną z badaną próbką,
- analizator, który pozwala odczytać kąt skręcenia płaszczyzny polaryzacji.
Jeżeli próbka zawiera substancję optycznie czynną, obserwuje się kąt skręcenia oznaczany jako α.
Skręcalność właściwa
W analizie stosuje się wzór:
[α]ᴰᵗ = α · 100 / (l · c)
Gdzie:
- [α]ᴰᵗ – skręcalność właściwa w danej temperaturze i dla linii D sodu,
- α – zmierzony kąt skręcenia,
- l – długość rurki polarymetrycznej w dm,
- c – stężenie roztworu, zwykle w g/100 cm³.
Po przekształceniu wzoru można obliczyć stężenie cukru:
c = α · 100 / (l · [α]ᴰᵗ)
Zastosowanie
Polarymetria służy do:
- oznaczania stężenia cukrów w roztworach,
- kontroli jakości produktów spożywczych i farmaceutycznych,
- identyfikacji substancji optycznie czynnych na podstawie skręcalności właściwej.
Nie można tą metodą oznaczać dowolnego związku organicznego. Substancja musi wykazywać aktywność optyczną.