Skręcalność właściwa

Słownik kwalifikacji CHM.04 - Wykonywanie badań analitycznych

Skręcalność właściwa to wielkość opisująca zdolność substancji optycznie czynnej do skręcania płaszczyzny światła spolaryzowanego. Jest wykorzystywana m.in. do identyfikacji cukrów, aminokwasów i innych związków chiralnych.

Wartość skręcalności właściwej zależy od:
- rodzaju substancji,
- rozpuszczalnika,
- temperatury,
- długości fali światła,
- stężenia roztworu,
- długości rurki polarymetrycznej.

Znak skręcalności

Znak informuje o kierunku skręcania płaszczyzny polaryzacji:
- + oznacza skręcanie w prawo, czyli substancję prawoskrętną,
- oznacza skręcanie w lewo, czyli substancję lewoskrętną.

Nie należy utożsamiać znaku skręcalności z oznaczeniami D/L w chemii cukrów, ponieważ opisują one inne cechy cząsteczki.

Zastosowanie w analizie

W analizie laboratoryjnej porównuje się zmierzoną lub skorygowaną wartość skręcalności z wartościami tablicowymi. Przykładowo, jeżeli po uwzględnieniu błędu pomiarowego wynik wynosi około +52,5°, można go porównać z tablicą i zidentyfikować badaną substancję jako glukozę.

Ważna uwaga egzaminacyjna

W zadaniach należy zwracać uwagę, czy podany wynik wymaga korekty o błąd pomiarowy. Dopiero skorygowany wynik porównuje się z danymi tabelarycznymi.