W hodowli płynnej bakterie rozwijają się w pożywce ciekłej, np. w bulionie odżywczym. Sposób rozmieszczenia komórek w probówce może być cechą pomocną w opisie hodowli i wstępnej identyfikacji drobnoustrojów.
Najczęstsze typy wzrostu
- Wzrost dyfuzyjny – równomierne zmętnienie całej objętości pożywki. Bakterie są rozproszone w płynie, dlatego probówka wygląda na jednolicie mętną. W pytaniach z rysunkiem odpowiada temu zwykle probówka z drobnymi punktami rozmieszczonymi w całym słupie cieczy.
- Wzrost powierzchniowy – bakterie rozwijają się głównie na powierzchni pożywki, tworząc błonkę, kożuszek lub pierścień przy ściankach probówki.
- Wzrost osadowy – komórki opadają na dno i tworzą widoczny osad. Pożywka nad osadem może pozostać względnie klarowna.
- Wzrost kłaczkowaty – bakterie tworzą skupiska, strzępki lub kłaczki zawieszone w płynie, a nie równomierne zmętnienie.
Jak rozpoznać wzrost dyfuzyjny?
Wzrost dyfuzyjny oznacza, że zmętnienie występuje w całej objętości pożywki, od góry do dołu. Nie jest ograniczone tylko do powierzchni ani do dna probówki. W zadaniu egzaminacyjnym poprawna jest więc probówka, w której punkty lub zmętnienie są rozmieszczone równomiernie w całym płynie.
Znaczenie praktyczne
Ocena wzrostu w bulionie jest prostą metodą obserwacyjną w mikrobiologii. Pozwala opisać charakter hodowli, odróżnić typy wzrostu i zauważyć zmiany takie jak osad, błonka powierzchniowa czy jednolite zmętnienie.