Czym są czynniki biotyczne?
Czynniki biotyczne to wszystkie oddziaływania organizmów żywych na inne organizmy oraz na środowisko. Wynikają z obecności roślin, zwierząt, grzybów, bakterii i innych mikroorganizmów w ekosystemie.
W pytaniach egzaminacyjnych należy zapamiętać prostą zasadę: jeśli czynnik jest związany z działalnością organizmów żywych, to jest to czynnik biotyczny.
Przykłady czynników biotycznych
Do czynników biotycznych należą m.in.:
- drapieżnictwo – np. lis polujący na zające,
- konkurencja – np. rośliny konkurujące o światło i wodę,
- pasożytnictwo – np. kleszcz żerujący na ssaku,
- symbioza – np. współżycie grzyba i glonu w porostach,
- działalność człowieka – np. wycinanie lasów, introdukcja gatunków,
- obecność patogenów, np. bakterii chorobotwórczych.
Czym różnią się od czynników abiotycznych?
Czynniki biotyczne pochodzą od organizmów żywych, natomiast czynniki abiotyczne są elementami środowiska nieożywionego. Do abiotycznych zalicza się np. temperaturę powietrza, ciśnienie atmosferyczne, nasłonecznienie, wilgotność, zasolenie wody czy ukształtowanie terenu.
Przykład egzaminacyjny
Jeżeli w odpowiedziach pojawiają się: temperatura, ciśnienie, układ terenu i działalność drapieżników, to czynnikiem biotycznym jest działalność drapieżników, ponieważ dotyczy oddziaływania organizmów żywych.