Skala porostowa to metoda oceny stopnia zanieczyszczenia powietrza na podstawie występowania porostów na korze drzew, skałach lub innych podłożach. Porosty są bardzo wrażliwe na zanieczyszczenia atmosferyczne, szczególnie na dwutlenek siarki, dlatego wykorzystuje się je jako bioindykatory jakości powietrza.
Zasada działania
Im powietrze jest bardziej zanieczyszczone, tym mniej wrażliwe gatunki porostów mogą przetrwać. Przy bardzo dużym zanieczyszczeniu porosty mogą prawie całkowicie zanikać. W czystszym powietrzu pojawiają się gatunki bardziej wymagające, np. porosty krzaczkowate.
Przykładowa interpretacja
W uproszczonej skali:
- porosty skorupiaste często wskazują na silniejsze zanieczyszczenie,
- porosty listkowate świadczą zwykle o średnim lub małym zanieczyszczeniu,
- porosty krzaczkowate występują najczęściej przy powietrzu mało lub nieznacznie zanieczyszczonym.
Jeżeli w tabeli podano, że pustułka pęcherzykowata i tarczownica bruzdkowana odpowiadają powietrzu średnio zanieczyszczonemu, to taki stan należy przypisać badanemu terenowi.
Znaczenie w ochronie środowiska
Skala porostowa jest użyteczna w terenowej ocenie jakości powietrza, ponieważ nie wymaga skomplikowanej aparatury. Jest jednak metodą wskaźnikową, dlatego wynik należy traktować jako ocenę przybliżoną, zależną m.in. od gatunku drzewa, wilgotności, nasłonecznienia i lokalnych warunków siedliskowych.