Co to jest stożek napływowy?
Stożek napływowy to forma akumulacyjna powstająca tam, gdzie ciek wodny gwałtownie traci energię transportową i zaczyna osadzać niesiony materiał. Najczęściej tworzy się u wylotu doliny górskiej na teren bardziej płaski.
Jak powstaje?
Rzeka lub potok płynący po dużym spadku terenu ma dużą prędkość i może transportować żwir, piasek oraz muł. Gdy wypływa na równinę, spadek terenu maleje, nurt zwalnia, a materiał skalny jest odkładany. Osady rozkładają się wachlarzowato, tworząc kształt przypominający stożek lub wachlarz.
Cechy stożka napływowego
- ma kształt wachlarza lub stożka,
- powstaje w wyniku akumulacji rzecznej,
- często występuje u podnóża gór,
- składa się z materiału rzecznego: żwiru, piasku, mułu,
- jest związany ze spadkiem prędkości przepływu wody.
Uwaga egzaminacyjna
Stożek napływowy należy odróżniać od delty, która powstaje zwykle przy ujściu rzeki do morza lub jeziora. Jeśli pytanie mówi o gwałtownej utracie energii cieku przy wyjściu z doliny górskiej, właściwą odpowiedzią jest stożek napływowy.