Wyż atmosferyczny

Słownik kwalifikacji CHM.05 - Ocena stanu środowiska, planowanie i realizacja zadań w ochronie środowiska

Czym jest wyż atmosferyczny?

Wyż atmosferyczny to obszar podwyższonego ciśnienia atmosferycznego względem otoczenia. Na mapach synoptycznych często oznacza się go literą H lub opisuje za pomocą zamkniętych izobar, których wartości rosną ku środkowi układu.

Cechy wyżu

W wyżu powietrze zwykle opada z wyższych warstw atmosfery ku powierzchni Ziemi. Opadające powietrze ogrzewa się i osusza, dlatego wyż często wiąże się ze stabilną pogodą.

Typowe cechy pogody wyżowej:

  • małe zachmurzenie lub rozpogodzenia,
  • brak opadów albo niewielkie opady,
  • słabszy wiatr niż w pobliżu głębokich niżów,
  • latem często pogoda słoneczna i sucha,
  • zimą możliwe mgły, silne wychłodzenie i smog przy słabej wymianie powietrza.

Wyż a kierunek wiatru

Na półkuli północnej powietrze wokół wyżu krąży zgodnie z ruchem wskazówek zegara i rozbiega się od centrum wyżu na zewnątrz. W praktyce kierunek wiatru w konkretnym mieście trzeba jednak odczytać z mapy, bo zależy on od położenia miasta względem centrum wyżu i przebiegu izobar.

Znaczenie w ochronie środowiska

Układy wyżowe mają znaczenie dla jakości powietrza. Podczas długotrwałego wyżu, zwłaszcza zimą, może dochodzić do słabej wentylacji atmosfery i kumulacji zanieczyszczeń przy powierzchni ziemi. Sprzyja to występowaniu epizodów smogowych.