Nieszczelność urządzenia ciśnieniowego to stan awaryjny, w którym medium procesowe wydostaje się z aparatu pracującego pod ciśnieniem, np. z reaktora, autoklawu, zbiornika lub rurociągu. Może to grozić gwałtownym rozszczelnieniem, pożarem, wybuchem, zatruciem lub poparzeniem chemicznym.
Prawidłowe postępowanie
Po zauważeniu nieszczelności nie wolno kontynuować normalnej pracy urządzenia ani naprawiać go pod ciśnieniem. Należy:
- zmniejszyć ciśnienie w sposób kontrolowany, zgodnie z instrukcją stanowiskową,
- wyłączyć urządzenie i odciąć dopływ surowców lub mediów,
- w razie potrzeby schłodzić aparat i zabezpieczyć instalację,
- zastosować środki ochrony indywidualnej odpowiednie do medium,
- dopiero po doprowadzeniu urządzenia do stanu bezpiecznego ustalić źródło nieszczelności,
- usunąć usterkę i sprawdzić szczelność przed ponownym uruchomieniem.
Czego nie wolno robić?
Nie wolno tymczasowo uszczelniać pracującego reaktora, „dociągać” połączeń pod ciśnieniem ani użytkować urządzenia do końca cyklu produkcyjnego, jeśli wykryto nieszczelność. Takie działania zwiększają ryzyko awarii i są niezgodne z zasadami bezpiecznej eksploatacji urządzeń ciśnieniowych.
Zapamiętaj
W pytaniach egzaminacyjnych poprawna procedura przy nieszczelności reaktora ciśnieniowego to: obniżyć ciśnienie, wyłączyć urządzenie, a następnie zlokalizować i usunąć nieszczelność.