Próbka pierwotna

Słownik kwalifikacji CHM.06 - Organizacja i kontrolowanie procesów technologicznych w przemyśle chemicznym

Co to jest próbka pierwotna?

Próbka pierwotna to próbka materiału pobrana jednorazowo z jednego miejsca badanej partii surowca, półproduktu lub produktu. W pytaniach egzaminacyjnych kluczowe jest skojarzenie: jedno miejsce pobrania = próbka pierwotna.

W kontroli jakości przemysłowej jedna próbka pierwotna zwykle nie wystarcza do oceny całej partii materiału, szczególnie gdy surowiec może być niejednorodny. Dlatego pobiera się wiele próbek pierwotnych z różnych miejsc, głębokości lub opakowań.

Miejsce w systemie pobierania próbek

Typowy schemat wygląda następująco:

  • próbka pierwotna – pobrana w jednym miejscu,
  • próbka ogólna – powstaje przez połączenie kilku próbek pierwotnych,
  • próbka laboratoryjna – część próbki ogólnej przygotowana do badań w laboratorium.

Przykład

Jeżeli z dużego zbiornika surowca pobrano materiał tylko z jednego punktu, np. z jednej głębokości, to jest to próbka pierwotna. Dopiero połączenie próbek pobranych z kilku punktów zbiornika daje próbkę ogólną.

Jak nie pomylić na egzaminie?

  • pierwotna – pierwsza, pojedyncza, z jednego miejsca,
  • ogólna – zbiorcza, z wielu próbek pierwotnych,
  • laboratoryjna – przeznaczona bezpośrednio do badań,
  • jednostkowa – nie jest w tym pytaniu poprawną odpowiedzią, mimo że może kojarzyć się z pojedynczym pobraniem.

Najważniejsza definicja: próbka pobrana w jednym miejscu to próbka pierwotna.