Punkt końcowy miareczkowania to moment, w którym podczas miareczkowania obserwuje się sygnał świadczący o zakończeniu reakcji analitycznej. W metodzie klasycznej najczęściej jest to zmiana barwy wskaźnika.
Nie należy go mylić z punktem równoważnikowym, czyli teoretycznym momentem, w którym ilość dodanego titrantu jest stechiometrycznie równoważna ilości oznaczanej substancji. Punkt końcowy powinien być możliwie jak najbliższy punktowi równoważnikowemu.
Od czego zależy wyznaczenie punktu końcowego?
W miareczkowaniu klasycznym kluczowy jest dobór:
- titrantu – roztworu o znanym stężeniu, którym miareczkuje się badaną próbkę,
- wskaźnika – substancji zmieniającej barwę w pobliżu punktu równoważnikowego.
Jeżeli wskaźnik zostanie źle dobrany, zmiana barwy nastąpi za wcześnie albo za późno, co spowoduje błąd oznaczenia.
Przykład
W miareczkowaniu mocnego kwasu mocną zasadą można zastosować np. fenoloftaleinę lub oranż metylowy, ponieważ skok pH w okolicy punktu równoważnikowego jest duży.
W miareczkowaniu słabego kwasu mocną zasadą często stosuje się fenoloftaleinę, ponieważ punkt równoważnikowy wypada w zakresie zasadowym.
Najważniejsze do zapamiętania
W klasycznym miareczkowaniu możliwość uchwycenia punktu końcowego zależy przede wszystkim od właściwego doboru titrantu i wskaźnika.