Redukcja nitrobenzenu do aniliny to proces chemiczny, w którym grupa nitrowa -NO2 w cząsteczce nitrobenzenu zostaje przekształcona w grupę aminową -NH2.
Schemat przemiany:
C6H5NO2 → C6H5NH2
Produktem jest anilina, ważny surowiec w przemyśle chemicznym, m.in. do produkcji barwników, tworzyw sztucznych, środków pomocniczych i półproduktów organicznych.
Redukcja żelazem w środowisku kwasowym
W klasycznej metodzie redukcję prowadzi się z użyciem żelaza oraz kwasu solnego. Żelazo pełni funkcję reduktora, ponieważ ulega utlenieniu, a nitrobenzen ulega redukcji do aniliny. Kwas solny zapisany nad strzałką reakcji wskazuje na jego rolę katalityczną lub wspomagającą przebieg procesu.
Przykładowo:
2C6H5NO2 + 4Fe + 8H2O --HCl--> 2C6H5NH2 + 4Fe(OH)2
Charakter cieplny procesu
Jeżeli ogrzewanie jest potrzebne tylko na początku, a potem temperatura utrzymuje się dzięki przebiegowi reakcji, oznacza to, że proces wydziela ciepło. Taki proces określa się jako egzotermiczny.
Kontrola procesu
W praktyce technologicznej ważna jest kontrola temperatury. W przypadku reakcji egzotermicznej można ją regulować przez zmianę szybkości dozowania substratów. Zbyt szybkie dozowanie może spowodować nadmierny wzrost temperatury i pogorszenie bezpieczeństwa procesu.