Środki retencyjne
Słownik kwalifikacji DRM.06 - Produkcja mas włóknistych i wytworów papierniczych
Środki retencyjne to dodatki chemiczne stosowane w produkcji papieru, których zadaniem jest zwiększenie zatrzymywania drobnych cząstek wstęgi papieru podczas odwadniania masy na sicie maszyny papierniczej.
Dotyczy to głównie:
- drobnych włókien,
- wypełniaczy mineralnych,
- pigmentów,
- środków zaklejających,
- innych dodatków chemicznych.
Najczęściej stosowane środki retencyjne
Do typowych środków retencyjnych należą:
- skrobia kationowa,
- poliakryloamidy,
- polietylenoiminy,
- poliamidoaminy.
Wiele z nich ma charakter kationowy, czyli dodatnio naładowany. Jest to ważne, ponieważ włókna celulozowe i wiele drobnych cząstek obecnych w masie papierniczej ma zwykle ładunek ujemny. Dzięki oddziaływaniom elektrostatycznym dodatki te pomagają łączyć drobne cząstki z włóknami.
Po co stosuje się środki retencyjne?
Ich zastosowanie pozwala:
- ograniczyć straty surowców w wodach podsitowych,
- poprawić wykorzystanie wypełniaczy i dodatków,
- zwiększyć wydajność produkcji,
- zmniejszyć obciążenie układów oczyszczania wody,
- poprawić jednorodność formowanej wstęgi papieru.
Czego nie mylić ze środkami retencyjnymi?
Nie każdy dodatek do masy papierniczej jest środkiem retencyjnym. Na przykład kaolin, strącony węglan wapnia czy dwutlenek tytanu to głównie wypełniacze lub pigmenty. Wodorotlenek sodu służy do regulacji środowiska chemicznego, a nie do retencji. Dlatego w pytaniach egzaminacyjnych należy szukać grupy związków polimerowych, takich jak skrobia kationowa, poliamidoaminy, poliakryloamidy i polietylenoiminy.