Kontroler DMA

Kontroler DMA (ang. Direct Memory Access) to układ umożliwiający bezpośredni dostęp urządzeń do pamięci operacyjnej komputera bez ciągłego udziału procesora.

Dzięki DMA urządzenie, np. karta dźwiękowa, kontroler dysku lub inny układ wejścia/wyjścia, może przesyłać dane do pamięci RAM albo z pamięci RAM szybciej i z mniejszym obciążeniem CPU.

Po co stosuje się DMA?

DMA służy do wydajnej transmisji danych. Bez DMA procesor musiałby samodzielnie pośredniczyć w każdym etapie przesyłania informacji. Z DMA procesor tylko inicjuje operację, a kontroler przejmuje właściwy transfer.

DMA a zasoby sprzętowe

W komputerach klasy PC urządzenia sprzętowe mogą korzystać z różnych zasobów, takich jak:

• adresy wejścia/wyjścia, czyli zakresy I/O,
• przerwania IRQ,
• kanały DMA,
• zakresy pamięci.

Zakresy wejścia/wyjścia bardzo często podaje się w systemie szesnastkowym, np. 0094-009F. Na egzaminie może być wymagane przeliczenie takiego zakresu na system dziesiętny.

Przykład

Jeżeli zakres we/wy kontrolera DMA wynosi 0094-009F, to należy przeliczyć oba końce zakresu:

• 0094 szesnastkowo = 148 dziesiętnie,
• 009F szesnastkowo = 159 dziesiętnie.

Ostatecznie zakres wynosi 148-159.

Wniosek

Przy pytaniach o kontroler DMA często kluczowa nie jest sama budowa układu, lecz umiejętność odczytywania zasobów sprzętowych zapisanych w systemie szesnastkowym.