Czym jest konstytucja?
Konstytucja to najważniejszy akt prawny w Polsce. Określa podstawowe zasady ustroju państwa, prawa i wolności obywateli oraz organizację najważniejszych organów władzy publicznej.
W Polsce obowiązuje Konstytucja Rzeczypospolitej Polskiej z 2 kwietnia 1997 r. Jest ona aktem prawnym o najwyższej mocy prawnej, co oznacza, że wszystkie inne akty prawne muszą być z nią zgodne.
Dlaczego konstytucja jest najważniejsza?
Konstytucja znajduje się na szczycie hierarchii źródeł prawa. Oznacza to, że:
- ustawy nie mogą być sprzeczne z konstytucją,
- rozporządzenia muszą być zgodne z ustawami i konstytucją,
- organy administracji publicznej działają na podstawie i w granicach prawa,
- obywatel może powoływać się na prawa i wolności zapisane w konstytucji.
Co reguluje konstytucja?
Konstytucja określa między innymi:
- zasady działania państwa,
- prawa, wolności i obowiązki obywateli,
- kompetencje Sejmu, Senatu, Prezydenta, Rady Ministrów i sądów,
- zasady tworzenia prawa,
- podstawowe zasady finansów publicznych,
- tryb zmiany konstytucji.
Przykład egzaminacyjny
Jeżeli pytanie brzmi: „Najważniejszym aktem prawnym w Polsce jest…”, prawidłowa odpowiedź to konstytucja.
Nie jest nim kodeks, rozporządzenie ani umowa międzynarodowa, ponieważ akty te zajmują niższe miejsce w hierarchii prawa.