Badanie uzwojenia wirnika silnika prądu stałego
Słownik kwalifikacji ELE.01 - Montaż i obsługa maszyn i urządzeń elektrycznych
Uzwojenie wirnika silnika prądu stałego, nazywane też uzwojeniem twornika, jest połączone z działkami komutatora. Jego uszkodzenia powodują m.in. nierówną pracę silnika, spadek momentu, przegrzewanie oraz iskrzenie na komutatorze.
Co można wykryć?
Układ pomiarowy stosowany przy badaniu wirnika prądu stałego pozwala wykryć przede wszystkim:
- zwarcie między zwojami lub sekcjami uzwojenia,
- przerwę w uzwojeniu,
- nieprawidłowe połączenie uzwojenia z komutatorem,
- różnice rezystancji poszczególnych sekcji.
Zasada pomiaru
Przez wybrane działki komutatora przepuszcza się prąd stały, którego wartość kontroluje amperomierz. Następnie mierzy się małe spadki napięcia, zwykle miliwoltomierzem, między odpowiednimi punktami komutatora.
Jeżeli uzwojenie jest prawidłowe, wyniki pomiarów dla kolejnych sekcji powinny być zbliżone. Duża różnica wskazań oznacza usterkę:
- bardzo mały spadek napięcia może świadczyć o zwarciu,
- bardzo duży spadek napięcia lub brak wskazania może świadczyć o przerwie,
- nieregularne wyniki mogą oznaczać błędne połączenie sekcji z komutatorem.
Jak rozpoznać w zadaniu egzaminacyjnym?
Jeżeli na schemacie widać komutator z wieloma działkami, zasilanie prądem stałym, amperomierz oraz miliwoltomierz przykładany do działek komutatora, chodzi o badanie wirnika silnika prądu stałego, a nie stojana silnika asynchronicznego czy synchronicznego.