Bardzo niskie napięcie to napięcie stosowane w celu ograniczenia zagrożenia porażeniowego. W praktyce dotyczy instalacji i urządzeń zasilanych napięciami znacznie niższymi niż standardowe 230 V AC.
W elektrotechnice bardzo niskie napięcie jest istotne zwłaszcza przy urządzeniach III klasy ochronności, które nie opierają ochrony na uziemieniu, lecz na samym ograniczeniu wartości napięcia.
Typowe wartości
W praktyce często spotyka się napięcia:
- 12 V,
- 24 V,
- 48 V.
Dopuszczalne granice zależą od rodzaju prądu, warunków środowiskowych oraz norm. Ogólnie przyjmuje się, że napięcie bardzo niskie jest dużo mniej niebezpieczne od napięcia sieciowego, ale nadal wymaga poprawnego wykonania instalacji.
SELV i PELV
Najczęściej spotykane odmiany obwodów bardzo niskiego napięcia to:
- SELV — obwód bardzo niskiego napięcia bezpiecznego, odseparowany od innych obwodów i ziemi,
- PELV — obwód bardzo niskiego napięcia ochronnego, w którym dopuszcza się połączenie z ziemią.
Źródłem takiego napięcia może być transformator separacyjny, zasilacz bezpieczeństwa, bateria lub akumulator.
Zastosowania
Bardzo niskie napięcie stosuje się m.in. w:
- oświetleniu LED,
- automatyce domowej i przemysłowej,
- systemach sterowania,
- zabawkach elektrycznych,
- urządzeniach używanych w miejscach wilgotnych lub szczególnie niebezpiecznych.
Znaczenie egzaminacyjne
Jeżeli w pytaniu pojawia się znak III w rombie, należy kojarzyć go z urządzeniem zasilanym bardzo niskim napięciem, a nie z potrójną izolacją ani z siecią trójfazową.