Budowa maszyny prądu stałego
Słownik kwalifikacji ELE.01 - Montaż i obsługa maszyn i urządzeń elektrycznych
Maszyna prądu stałego składa się głównie ze stojana i wirnika, nazywanego też twornikiem. W typowej maszynie prądu stałego stojan tworzy nieruchomą część obwodu magnetycznego, a wirnik obraca się w polu magnetycznym.
Stojan
Stojan maszyny prądu stałego jest zwykle wykonany z materiału litego, np. staliwa lub żeliwa. Wynika to z tego, że w stojanie pole magnetyczne jest zasadniczo stałe, więc straty od prądów wirowych są znacznie mniejsze niż w maszynach prądu przemiennego.
W stojanie znajdują się m.in.:
- jarzmo,
- bieguny główne,
- nabiegunniki,
- uzwojenie wzbudzenia,
- czasem bieguny komutacyjne.
Wirnik, czyli twornik
Wirnik maszyny prądu stałego wykonuje się z pakietu blach elektrotechnicznych. Blachowanie ogranicza prądy wirowe, które powstają, ponieważ podczas obrotu wirnika jego rdzeń znajduje się w zmieniających się warunkach magnetycznych.
Na wirniku umieszcza się:
- uzwojenie twornika,
- komutator,
- wał maszyny.
Najważniejsza zasada egzaminacyjna
W maszynie prądu stałego:
- stojan jest wykonany z materiału litego,
- wirnik jest wykonany z blach.
Dlatego w pytaniach egzaminacyjnych poprawna odpowiedź brzmi: stojan z materiału litego, a wirnik z blach.